Zbliżające się wprowadzenie unijnego rozporządzenia o produktach niezwiązanych z wylesieniem (EUDR) stawia polskie i europejskie firmy przed nowymi wyzwaniami. Zgodnie z najnowszym raportem, mimo że większość przedsiębiorstw intensyfikuje prace nad przejrzystością łańcuchów dostaw, jedna trzecia nadal nie posiada żadnych publicznych zobowiązań dotyczących walki z wylesieniem.
Czym jest EUDR i dlaczego ma znaczenie dla polskich firm
Rozporządzenie EUDR (EU Deforestation Regulation) to jedno z najważniejszych aktów prawnych Unii Europejskiej w dziedzinie ochrony środowiska ostatnich lat. Regulacja zabrania importu produktów pochodzących z obszarów, na których po 31 grudnia 2020 roku nastąpiło wylesianie lub degradacja lasów.
Przepisy dotyczą kluczowych surowców takich jak:
- Soja
- Olej palmowy
- Drewno
- Kakao
- Kawa
- Kauczuk
- Wołowina
Dla polskich przedsiębiorstw, szczególnie z branży spożywczej, meblowej czy kosmetycznej, oznacza to konieczność udokumentowania pochodzenia swoich produktów z obszarów nieobjętych wylesianiem.
Niepokojące wyniki badań
Raport ujawnił znaczące różnice w podejściu firm do nadchodzącej regulacji. Podczas gdy część przedsiębiorstw aktywnie zwiększa przejrzystość swoich łańcuchów dostaw i inwestuje w systemy śledzenia pochodzenia surowców, znaczna grupa – jedna trzecia badanych – nadal nie posiada żadnych publicznych zobowiązań antydeforestacyjnych.
Ta sytuacja budzi szczególne obawy w kontekście zbliżającego się terminu wejścia w życie przepisów. Firmy, które nie przygotują się odpowiednio, mogą stanąć przed poważnymi konsekwencjami finansowymi i prawnymi.
Wyzwania dla polskich przedsiębiorstw
Polskie firmy stoją przed kilkoma kluczowymi wyzwaniami związanymi z implementacją EUDR:
- Mapowanie łańcuchów dostaw: Konieczność szczegółowego poznania pochodzenia wszystkich wykorzystywanych surowców objętych regulacją
- Systemy dokumentacji: Utworzenie odpowiednich systemów gromadzenia i przechowywania dokumentów potwierdzających zgodność z EUDR
- Współpraca z dostawcami: Nawiązanie ściślejszej współpracy z dostawcami w celu zapewnienia pełnej przejrzystości
- Inwestycje technologiczne: Wdrożenie technologii umożliwiających śledzenie pochodzenia produktów
Pozytywne zmiany w branży
Mimo wyzwań, raport wskazuje również na pozytywne trendy. Firmy, które podjęły działania antydeforestacyjne, odnotowują zwiększone zainteresowanie ze strony inwestorów i konsumentów. Wiele przedsiębiorstw rozpoczęło już współpracę z certyfikowanymi dostawcami i organizacjami zajmującymi się ochroną lasów.
W Polsce obserwujemy również rosnące zainteresowanie certyfikacjami takimi jak FSC (Forest Stewardship Council) czy PEFC (Programme for the Endorsement of Forest Certification), które pomagają w udowodnieniu zrównoważonego pochodzenia produktów leśnych.
Rekomendacje dla firm
Eksperdy zalecają polskim przedsiębiorstwom podjęcie natychmiastowych działań:
Firmy, które jeszcze nie rozpoczęły przygotowań do EUDR, powinny jak najszybciej przeprowadzić audyt swoich łańcuchów dostaw i zidentyfikować produkty objęte regulacją. Czas na przygotowania szybko się kończy.
Kluczowe kroki obejmują opracowanie strategii compliance, inwestycje w systemy śledzenia oraz nawiązanie dialogu z dostawcami. Firmy powinny również rozważyć współpracę z zewnętrznymi ekspertami w dziedzinie zrównoważonych łańcuchów dostaw.
Wprowadzenie EUDR stanowi nie tylko wyzwanie regulacyjne, ale także możliwość budowania bardziej odpowiedzialnych i transparentnych praktyk biznesowych, które w długoterminowej perspektywie mogą przełożyć się na przewagę konkurencyjną na rynku.
