Katowice stają przed kolejną transformacją terenów poprzemysłowych. Tym razem w centrum uwagi znalazł się obszar po kopalni Wujek, gdzie wybrano już zwycięską koncepcję jego przyszłego zagospodarowania.
Zwycięzca konkursu na rewitalizację KWK Wujek
Najwyżej ocenioną pracą okazała się koncepcja przygotowana przez pracownię P.A. NOVA z Gliwic, która zdobyła 664 punkty w ocenie sądu konkursowego. Jak podkreślił dr Stanisław Lessaer, wiceprezes zarządu ds. projektowania w spółce P.A. NOVA, zwycięska propozycja powstała dzięki połączeniu doświadczenia urbanistycznego starszego pokolenia z nowoczesnym podejściem do projektowania przestrzeni młodszych architektów.
Za zwycięstwo pracownia otrzymała nagrodę finansową w wysokości 100 tysięcy złotych oraz zostanie zaproszona do negocjowania umowy na wykonanie projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Skala przedsięwzięcia i konkurencja
Konkurs dotyczył opracowania koncepcji urbanistycznej dla terenu o powierzchni 100 hektarów, strategicznie położonego w Katowicach. Obszar ograniczony jest od południa i zachodu torami kolejowymi, od wschodu ulicami Ligocką i Mikołowską, a od północy autostradą A4.
Do konkursu przystąpiły cztery pracownie, a zacięta rywalizacja widoczna była w końcowych wynikach. Drugie miejsce zajęło „ARCA” Biuro Projektantów Urbanistyki i Architektury z Gliwic z wynikiem 636 punktów (nagroda 50 tys. zł), a trzecie – Pronobis Studio z Bytomia (nagroda 30 tys. zł).
Koncepcja miasta 15-minutowego na terenach po kopalni
Główną ideą zwycięskiej koncepcji jest wykształcenie w tej części Katowic tak zwanego miasta 15-minutowego. Oznacza to ograniczenie przemieszczania się mieszkańców środkami komunikacji motorowej na rzecz korzystania z przestrzeni publicznych z dominującym ruchem pieszym i rowerowym.
Jak zaznacza dr Lessaer, celem było stworzenie miejsca do życia, a nie tylko do mieszkania. Projekt ma stać się „kołem zamachowym dalszego rozwoju Katowic”, łącząc potencjał dziedzictwa przemysłowego z potrzebą zachowania pamięci o najnowszej historii.
Doświadczenia Katowic w transformacji terenów poprzemysłowych
Prezydent Katowic Marcin Krupa podkreśla, że miasto posiada już znaczne doświadczenie w przekształcaniu terenów poprzemysłowych. Przykładem jest obszar dawnej kopalni „Katowice”, który ponad dekadę temu został przekształcony w Strefę Kultury oferującą różnorodne formy spędzania wolnego czasu.
Obecnie rozwijane są także tereny po KWK „Wieczorek” jako hub gamingowo-technologiczny. Doświadczenia te mają być wykorzystane przy realizacji planów dla terenów po kopalni Wujek.
Znaczenie projektu dla rozwoju miasta
Aleksandra Tomkiewicz, pierwsza wiceprzewodnicząca Sądu Konkursowego, podkreśla, że celem konkursu było uzyskanie najlepszego scenariusza rozwoju nowej tkanki miejskiej. Osią miała być idea miasta zwartego łącząca potencjał dziedzictwa przemysłowego z potrzebą zachowania pamięci historycznej.
Sąd konkursowy składał się z przedstawicieli miasta, Polskiej Grupy Górniczej, Śląskiego Centrum Wolności i Solidarności oraz Oddziału Śląskiego Towarzystwa Urbanistów Polskich w Katowicach. Wszyscy członkowie podkreślali wysoką jakość zgłoszonych prac i interesujące rozwiązania prezentowane przez wszystkich uczestników konkursu.
Realizacja zwycięskiej koncepcji ma przyczynić się do dalszej transformacji Katowic w nowoczesne, zrównoważone miasto, które w pełni wykorzystuje potencjał swoich terenów poprzemysłowych.
